ॐ नमः शिवाय  |  जय श्री राम  |  हरे कृष्ण

Belur · West Bengal

बेलूर मठ

बेलूर मठ — रामकृष्ण मठ एवं रामकृष्ण मिशन मुख्यालय, बेलूर, ज़िला हावड़ा, पश्चिम बङ्गाल (हुगली-पश्चिम-तट; 16 हेक्टेयर/40 एकड़)

बेलूर मठ — रामकृष्ण मठ (मठ-संन्यासी-संगठन) + रामकृष्ण मिशन (सेवा-संगठन) दोनों जुड़वा-संगठनों का मुख्यालय; स्वामी विवेकानन्द-स्थापित 1898 (अवशेष-प्रतिष्ठा 9 दिसंबर 1898); 'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' वास्तुकला; श्री रामकृष्ण मन्दिर (1938) — हिन्दू-ईसाई-बौद्ध-इस्लामी-नवजागरण-वास्तुकला-समन्वय

अन्य नाम: रामकृष्ण मठ + मिशन मुख्यालय · Belur Math · RKMM HQ

  • रामकृष्ण मठ
  • श्री रामकृष्ण मन्दिर
  • वास्तुकला-समन्वय: ईसाई-शैली
  • हुगली-पश्चिम-तट
बेलूर मठ
दर्शन समय
06:30 – 20:30 (आधिकारिक: सायं-आरतीकम् घण्टी-पश्चात् केवल बैठने-अनुमत)
स्वरूप
श्वेत-इतालवी-संगमर्मर-पद्म पर बैठे श्री…
स्थान
Belur · West Bengal
उत्तम ऋतु
श्री रामकृष्ण जन्म-तिथि-पूजा 19 फरवर…
काल
1897-1898 ईस्वी

इस मन्दिर की विशेषता

  • रामकृष्ण मठ + रामकृष्ण मिशन दोनों जुड़वा-संगठनों का विश्व-मुख्यालय; विवेकानन्द-स्थापित 1898 (अवशेष-प्रतिष्ठा 9 दिसंबर 1898)
  • श्री रामकृष्ण मन्दिर (दीक्षा 14 जनवरी 1938) — विश्व-अद्वितीय 'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' वास्तुकला: हिन्दू + ईसाई + बौद्ध + इस्लामी + नवजागरण-समन्वय; ऊँचाई 34.3 मी (112.5 फीट); क्षेत्र 3,060 m² (32,900 sq ft); चूनार-पाषाण-निर्मित; स्थपति स्वामी विज्ञानानन्द (रामकृष्ण-शिष्य; पूर्व-इंजीनियर)
  • वास्तुकला-समन्वय: ईसाई-शैली (गर्भगृह-नाट-मन्दिर-संयोजन = चर्च-समान); बौद्ध (कार्ला-चैत्य-गुफा-समान आर्च-छत + लटकते-गलियारे + मुख्य-प्रवेश-मुख-आरेख); हिन्दू (दक्षिण-भारतीय गोपुरम्); राजपूत + मुगल-इस्लामी (खिड़की-आर्च); नवजागरण (गुम्बद)
  • हुगली-पश्चिम-तट; दक्षिणेश्वर काली मन्दिर-समीप 4.8 किमी सड़क + 1 किमी फेरी-पार (पूर्व-तट)
  • रामकृष्ण मठ = संन्यासी-मठ-आदेश; रामकृष्ण मिशन = सेवा-संगठन; 200+ शाखाएँ-वैश्विक (असत्यापित-दावा-flag); 4 प्रमुख-शालाएँ अवशेष-प्रतिष्ठित
  • विशिष्ट: कुमारी-पूजा-परम्परा 1901-से विवेकानन्द-प्रवर्तित (दुर्गा पूजा-काल); क्रिसमस ईव-समारोह विवेकानन्द-प्रवर्तित-अद्वितीय-परम्परा
01
मूल विग्रह

मुख्य देव एवं स्वरूप

श्री रामकृष्ण परमहंस (मुख्य-शाला; मुख्य-मूर्ति श्वेत-इतालवी-संगमर्मर-पद्म पर बैठे); 4 प्रमुख-शालाएँ: श्री रामकृष्ण + श्री सारदा देवी (होली मदर) + स्वामी विवेकानन्द + स्वामी ब्रह्मानन्द (अवशेष-प्रतिष्ठित); मुख्य-मन्दिर-संगमर्मर-वेदी शिव-डमरू-आकार + हंस-शिल्प

श्वेत-इतालवी-संगमर्मर-पद्म पर बैठे श्री रामकृष्ण-मूर्ति; पूर्व-कोठा होली मदर-चरण-धूल; पश्चिम-कोठा बानेश्वर-शिवलिङ्ग; सागवान-छत्र संस्कृत-ॐ; चीनी-कारपेन्टर-निर्मित गर्भगृह-दरवाजे

सम्प्रदाय: रामकृष्ण-वेदान्त-परम्परा; 'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' (Universal Religion) दर्शन; प्रशासन: रामकृष्ण मठ-मिशन-मुख्यालय; वर्तमान-अध्यक्ष: श्रीमत् स्वामी गौतमानन्द जी महाराज (17वें अध्यक्ष; कार्यभार 24 अप्रैल 2024 — पूर्व-अध्यक्ष स्वामी स्मरणानन्द-26 मार्च 2024-निधन-पश्चात्; जन्म 1929 बेङ्गलूरु)

02
स्थल-पुराण

कथा, इतिहास एवं महत्व

स्वामी विवेकानन्द-स्थापना कथा (1897-1898)

स्वामी विवेकानन्द (नरेन्द्रनाथ दत्त; 1863-1902) — श्री रामकृष्ण-शिष्य; विश्व-धर्म-संसद 1893 शिकागो-ऐतिहासिक-वक्तृत्व-पश्चात् 1897 भारत-वापसी काल हुगली-पश्चिम-तट 4 मार्च 1897 ~16 हेक्टेयर / 40 एकड़ भूमि-क्रय; 9 दिसंबर 1898 श्री रामकृष्ण-अवशेष-प्रतिष्ठा-कर मठ-स्थापना। (Wikipedia + belurmath.org बहु-स्रोत)

श्री रामकृष्ण मन्दिर-निर्माण कथा (1929-1938)

13 मार्च 1929 मन्दिर-नींव-शिला (मूल); 16 जुलाई 1935 स्थानान्तरित-नींव; 14 जनवरी 1938 दीक्षा। स्थपति: स्वामी विज्ञानानन्द (श्री रामकृष्ण-प्रत्यक्ष-संन्यासी-शिष्य; पूर्व-इंजीनियर)। ऊँचाई 34.3 मी (112.5 फीट); क्षेत्र 3,060 m² (32,900 sq ft); चूनार-पाषाण-निर्मित। (belurmath.org/sri-ramakrishna-temple आधिकारिक)

'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' वास्तुकला-समन्वय कथा (विवेकानन्द-दृष्टि)

विवेकानन्द-दृष्टि के अनुसार मन्दिर सभी-धर्मों के वास्तुकला-तत्त्वों का समन्वय करता है: (1) **ईसाई** — गर्भगृह + नाट-मन्दिर बन्द-वेस्टिब्यूल-कनेक्शन = चर्च-समान-संरचना (भारतीय-मन्दिर-वास्तुकला-में अद्वितीय); (2) **बौद्ध** — आर्च-छत + लटकते-गलियारे + स्तम्भ-पंक्तियाँ कार्ला (महाराष्ट्र) बौद्ध-चैत्य-गुफा-समान; मुख्य-प्रवेश-मुख-आरेख बौद्ध-प्रभावित; (3) **हिन्दू (दक्षिण-भारतीय)** — प्रवेश-शीर्ष गोपुरम्-शैली टावर; (4) **राजपूत + मुगल (इस्लामी)** — गर्भगृह-चारों-तरफ खिड़की + आर्च; (5) **नवजागरण** — गुम्बद। (belurmath.org/sri-ramakrishna-temple + Wikipedia)

गर्भगृह-विवरण कथा

गर्भगृह: श्वेत-इतालवी-संगमर्मर-पद्म पर बैठे श्री रामकृष्ण-मूर्ति; वेदी शिव-डमरू-आकार-हंस-शिल्प; पूर्व-कोठा होली मदर-चरण-धूल; पश्चिम-कोठा 'बानेश्वर शिव' शिवलिङ्ग; सागवान-छत्र संस्कृत-ॐ; गर्भगृह-दरवाजे चीनी-कारपेन्टर-निर्मित। (belurmath.org/sri-ramakrishna-temple आधिकारिक)

अध्यक्ष-वंश-परम्परा कथा

वर्तमान-अध्यक्ष: श्रीमत् स्वामी गौतमानन्द जी महाराज (17वें अध्यक्ष; जन्म 1929 बेङ्गलूरु; कार्यभार 24 अप्रैल 2024); पूर्व-अध्यक्ष स्वामी स्मरणानन्द-26 मार्च 2024-निधन-पश्चात्। प्रथम-अध्यक्ष स्वामी ब्रह्मानन्द (विवेकानन्द-गुरुभाई)। (imedia.chennaimath.org + belurmath.org/presidents)

संत एवं परम्परा

  • स्वामी विवेकानन्द (नरेन्द्रनाथ दत्त; 1863-1902) — संस्थापक; 9 दिसंबर 1898 अवशेष-प्रतिष्ठा-कर्ता
  • श्री रामकृष्ण परमहंस (1836-1886) — विवेकानन्द-गुरु; मुख्य-मन्दिर-अवशेष-प्रतिष्ठित
  • श्री सारदा देवी (होली मदर; 1853-1920) — रामकृष्ण-पत्नी; पृथक्-शाला-अवशेष-प्रतिष्ठित
  • स्वामी ब्रह्मानन्द (राखाल चन्द्र घोष; प्रथम-अध्यक्ष) — पृथक्-शाला-अवशेष-प्रतिष्ठित
  • स्वामी विज्ञानानन्द (रामकृष्ण-प्रत्यक्ष-संन्यासी-शिष्य; पूर्व-इंजीनियर) — श्री रामकृष्ण मन्दिर 1938-स्थपति
  • वर्तमान-अध्यक्ष श्रीमत् स्वामी गौतमानन्द जी महाराज (17वें; कार्यभार 24 अप्रैल 2024)
  • स्वामी स्मरणानन्द (16वें अध्यक्ष; 26 मार्च 2024-निधन)

ऐतिहासिक घटनाक्रम

  1. 189311 सितंबर 1893 — स्वामी विवेकानन्द-शिकागो विश्व-धर्म-संसद-ऐतिहासिक-वक्तृत्व ('बहनों एवं भाइयों, अमेरिका के!')Wikipedia बहु-स्रोत
  2. 18974 मार्च 1897 — हुगली-पश्चिम-तट 16 हेक्टेयर / 40 एकड़ भूमि-क्रयWikipedia + belurmath.org
  3. 18989 दिसंबर 1898 — श्री रामकृष्ण-अवशेष-प्रतिष्ठा (मठ-दीक्षा-तिथि)Wikipedia + belurmath.org
  4. 1901विवेकानन्द-प्रवर्तित कुमारी-पूजा-परम्परा-प्रारम्भ (दुर्गा पूजा-काल; प्रथम-बेलूर-दुर्गा-पूजा)Wikipedia
  5. 19024 जुलाई 1902 — स्वामी विवेकानन्द-महासमाधि (39-वर्ष-आयु)Wikipedia + belurmath.org
  6. 192913 मार्च 1929 — श्री रामकृष्ण मन्दिर-नींव-शिला (मूल)belurmath.org
  7. 193516 जुलाई 1935 — मन्दिर-नींव-स्थानान्तरbelurmath.org
  8. 193814 जनवरी 1938 — श्री रामकृष्ण मन्दिर-दीक्षा (वर्तमान-मुख्य-मन्दिर)belurmath.org + Wikipedia + welcomewestbengal
  9. 202426 मार्च 2024 — स्वामी स्मरणानन्द-निधन; 24 अप्रैल 2024 — श्रीमत् स्वामी गौतमानन्द जी महाराज 17वें-अध्यक्ष-कार्यभार-ग्रहणimedia.chennaimath.org + belurmath.org/presidents
03
नित्य उपासना

दर्शन समय एवं आरती

06:30 से 20:30 (आधिकारिक: सायं-आरतीकम् घण्टी-पश्चात् केवल बैठने-अनुमत) तक · मध्याह्न विश्राम 11:30-16:00

मन्दिर-उद्घाटन + प्रात:-दर्शन06:30-11:30
दैनिक
(मन्दिर-विश्राम)11:30-16:00
दैनिक
सायं-दर्शन16:00-20:30
दैनिक
सायं-आरतीकम् (मन्दिर-समापन; पश्चात् केवल बैठने)~19:00 (मौसमी-परिवर्तन)
दैनिक
मङ्गल-आरती (रामकृष्ण-जन्म-तिथि-पूजा-काल)04:30
विशेष-तिथि
उषा-कीर्तन (रामकृष्ण-जन्म-तिथि-काल)05:30
विशेष-तिथि

वस्त्र-संहिता: मामूली वस्त्र; कन्धे + पैर ढके (अग्रिगेटर-सम्मति-flag)

फोटोग्राफी: मुख्य-मन्दिर-शालाओं-अन्तर्भाग में फोटोग्राफी कड़ाई-निषिद्ध (अग्रिगेटर-सम्मति-flag); परिसर-बाहर-अनुमत

विशेष नियम: मुख्य-मन्दिर-शालाओं-फोटोग्राफी निषिद्ध; मध्याह्न-विश्राम 11:30-16:00; सायं-आरतीकम्-पश्चात् केवल बैठने-अनुमत; अतिथि-निवास केवल तीर्थयात्रा-श्रद्धालुओं-हेतु (belurmath.org); प्रवेश-निःशुल्क

04
दर्शन

दर्शन के प्रकार

सामान्य निःशुल्क दर्शन (4 प्रमुख-शालाएँ)निःशुल्क
समय
06:30-11:30 + 16:00-20:30

श्री रामकृष्ण + श्री सारदा देवी + स्वामी विवेकानन्द + स्वामी ब्रह्मानन्द 4 प्रमुख-शाला-दर्शन।

श्री रामकृष्ण मन्दिर-वास्तुकला-यात्रा (1938)निःशुल्क

'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' वास्तुकला-समन्वय; 34.3 मी / 112.5 फीट चूनार-पाषाण-निर्मित; 5-धर्म-शैली-तत्त्व।

श्री रामकृष्ण-जन्म-तिथि पूजा-दर्शन (19 फरवरी 2026 191वीं-तिथि)निःशुल्क

वार्षिक-शिखर; मङ्गल-आरती 04:30 + उषा-कीर्तन 05:30; खिचुड़ी-प्रसाद ~23,000 श्रद्धालुओं-हेतु।

स्वामी विवेकानन्द-जयन्ती (12 जनवरी)निःशुल्क

राष्ट्रीय युवा दिवस; विवेकानन्द-वार्षिक-स्मरण।

क्रिसमस ईव-समारोह (विवेकानन्द-प्रवर्तित-अद्वितीय)निःशुल्क

24 दिसंबर रात्रि-समारोह; बेलूर मठ-विश्व-अद्वितीय-परम्परा।

दुर्गा पूजा + कुमारी-पूजा (वार्षिक; 1901-से)निःशुल्क

विवेकानन्द-प्रवर्तित 1901-कुमारी-पूजा-परम्परा।

दक्षिणेश्वर-फेरी (हुगली-पार 1 किमी)

बेलूर मठ-घाट-से दक्षिणेश्वर-काली मन्दिर युग्म-तीर्थयात्रा।

05
उत्सव

प्रमुख पर्व एवं उत्सव

श्री रामकृष्ण जन्म-तिथि-पूजा (191वीं तिथि-पूजा)फाल्गुन कृष्ण-द्वितीया; 2026: 19 फरवरी 2026 (गुरुवार)

वार्षिक-शिखर; मङ्गल-आरती 04:30 + उषा-कीर्तन 05:30; खिचुड़ी-प्रसाद ~23,000 श्रद्धालुओं-हेतु (आधिकारिक belurmath.org)

स्वामी विवेकानन्द जयन्ती (राष्ट्रीय युवा दिवस)12 जनवरी (राष्ट्रीय युवा दिवस)

विवेकानन्द-वार्षिक-स्मरण

श्री सारदा देवी जयन्ती (तिथि-पूजा)पौष कृष्ण-सप्तमी (जनवरी)

होली मदर-वार्षिक-स्मरण

कल्पतरु दिवस (1 जनवरी)1 जनवरी

रामकृष्ण-वार्षिक-वर-दिवस-स्मरण

क्रिसमस ईव-समारोह (विवेकानन्द-प्रवर्तित अद्वितीय)24 दिसंबर

बेलूर मठ-विश्व-अद्वितीय-परम्परा

दुर्गा पूजा + कुमारी-पूजा (1901-से)आश्विन शुक्ल (अक्टूबर); 2026: 11-19 अक्टूबर 2026

विवेकानन्द-प्रवर्तित 1901-कुमारी-पूजा-परम्परा

सरस्वती पूजा + श्री राम-नवमी + अन्य (आधिकारिक-कैलेण्डर-PDF; सटीक 2026-तिथियाँ अप्रलेखित-flag)विशेष-तिथियाँ

वार्षिक

06
आस्था

मनोकामना एवं फल

स्वामी विवेकानन्द-स्थापना-1898 मूल-तीर्थ-दर्शन-संकल्प

9 दिसंबर 1898 अवशेष-प्रतिष्ठा-तिथि; विवेकानन्द-स्थापित मठ-दर्शन-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: Wikipedia + belurmath.org बहु-स्रोत

श्री रामकृष्ण मन्दिर 'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध'-वास्तुकला-दर्शन-संकल्प

14 जनवरी 1938-दीक्षित; हिन्दू + ईसाई + बौद्ध + इस्लामी + नवजागरण-समन्वय; विवेकानन्द-दृष्टि-वास्तुकला-दर्शन-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: belurmath.org/sri-ramakrishna-temple आधिकारिक + Wikipedia बहु-स्रोत

श्री रामकृष्ण जन्म-तिथि-पूजा-दर्शन-संकल्प (19 फरवरी 2026)

191वीं तिथि-पूजा; मङ्गल-आरती 04:30 + खिचुड़ी-प्रसाद ~23,000 श्रद्धालुओं; वार्षिक-शिखर-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: belurmath.org आधिकारिक

क्रिसमस ईव-समारोह-संकल्प (विवेकानन्द-अद्वितीय-परम्परा)

24 दिसंबर रात्रि-समारोह; बेलूर मठ-विश्व-अद्वितीय; सर्व-धर्म-समन्वय-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: belurmath.org

दुर्गा पूजा + कुमारी-पूजा 1901-परम्परा-संकल्प

विवेकानन्द-1901-प्रथम-दुर्गा-पूजा-कुमारी-पूजा-परम्परा; आधुनिक-शाक्त-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: Wikipedia + belurmath.org

रामकृष्ण-विवेकानन्द-सारदा त्रिक-दर्शन-संकल्प (4 शाला)

श्री रामकृष्ण + सारदा देवी + विवेकानन्द + ब्रह्मानन्द 4 प्रमुख-शाला अवशेष-प्रतिष्ठित; गुरु-त्रिक-दर्शन-संकल्प-तीर्थ

स्रोत: Wikipedia + belurmath.org

दक्षिणेश्वर-बेलूर युग्म-तीर्थयात्रा-संकल्प

हुगली-पार 1 किमी फेरी; रामकृष्ण-30 वर्ष-दक्षिणेश्वर + विवेकानन्द-स्थापित-बेलूर युग्म-तीर्थ

स्रोत: बहु-स्रोत

07
जप

मन्त्र एवं स्तोत्र

  • खण्ड-योग सूत्र / पतञ्जलि-योग-सूत्र (विवेकानन्द-व्याख्या)योग-दर्शन-व्याख्याविवेकानन्द-कृत 'राज योग' (1896)इस मन्दिर हेतु
  • विवेकानन्द-शिकागो-वक्तृत्व (11-27 सितंबर 1893)व्याख्यानस्वामी विवेकानन्दइस मन्दिर हेतुविश्व-धर्म-संसद-ऐतिहासिक-वक्तृत्व-संग्रह
  • श्री रामकृष्ण-वचनामृत (कथामृत)गुरु-वचन-संग्रहमहेन्द्रनाथ गुप्त (M)-संकलितइस मन्दिर हेतु
  • विवेकानन्द-सम्पूर्ण-वाङ्मय (9-खण्ड)वाङ्मयस्वामी विवेकानन्द-सम्पूर्ण-लेखनइस मन्दिर हेतु
  • श्री सारदा देवी-कथामृतगुरु-वचन-संग्रहहोली मदर-निकट-शिष्य-संकलनइस मन्दिर हेतु
08
तीर्थाटन

समीप के तीर्थ एवं परिपथ

श्री रामकृष्ण मन्दिर (मुख्य; 1938)50 मी

'सर्व-धर्म-सम्बुद्ध' वास्तुकला-समन्वय; 34.3 मी / 112.5 फीट चूनार-पाषाण-निर्मित; स्थपति स्वामी विज्ञानानन्द

श्री सारदा देवी-शाला (होली मदर)100 मी

होली मदर-अवशेष-प्रतिष्ठित-शाला

स्वामी विवेकानन्द-शाला (समाधि-स्थल)150 मी

विवेकानन्द-अवशेष-प्रतिष्ठित-शाला + 4 जुलाई 1902-समाधि-स्थल

स्वामी ब्रह्मानन्द-शाला (प्रथम-अध्यक्ष)150 मी

ब्रह्मानन्द-अवशेष-प्रतिष्ठित-शाला

स्वामी विवेकानन्द कुठी (पुराना-मठ-निवास)200 मी

विवेकानन्द-निवास-कक्ष; संरक्षित

हुगली-घाट + बेलूर मठ अतिथि-निवास100 मी

हुगली-पश्चिम-तट; दक्षिणेश्वर-फेरी-स्थल; तीर्थयात्री-अतिथि-निवास

दक्षिणेश्वर काली मन्दिर (हुगली-पार 1 किमी फेरी + 4.8 किमी सड़क)4.8 किमी

रामकृष्ण-30 वर्ष-निवास-तीर्थ; युग्म-तीर्थयात्रा-केन्द्र

हावड़ा जङ्क्शन रेलवे स्टेशन (HWH; 7 किमी)7 किमी

भारत के सर्वाधिक-व्यस्त रेलवे-स्टेशनों में सम्मिलित

दक्षिणेश्वर + बेलूर मठ रामकृष्ण-विवेकानन्द-युग्म-तीर्थयात्रा

विवेकानन्द-स्थापित मठ-मुख्यालय; हुगली-पश्चिम-तट; फेरी-पार दक्षिणेश्वर (रामकृष्ण-निवास)

2 मंदिर

रामकृष्ण-तीर्थयात्रा (कामारपुकुर-जन्म-स्थल + जयरामबाटी-सारदा-जन्म + दक्षिणेश्वर + बेलूर)

वैश्विक मठ + मिशन-मुख्यालय; 4 अवशेष-प्रतिष्ठित-शाला-केन्द्र

4 मंदिर

विवेकानन्द-शिकागो-वक्तृत्व-स्मरण-यात्रा (बेलूर + कन्याकुमारी-विवेकानन्द-शिला + अमेरिका-थर्डहेल्स + शिकागो विवेकानन्द-स्मारक)

विवेकानन्द-वैश्विक-केन्द्र-तीर्थ

4 मंदिर

बङ्गाल-त्रिक-तीर्थ (बेलूर + दक्षिणेश्वर + Kalighat)

रामकृष्ण-विवेकानन्द-तीर्थ-केन्द्र

3 मंदिर

09
मार्गदर्शन

यात्रा एवं संपर्क

पता
बेलूर मठ, P.O. Belur Math, ज़िला हावड़ा, पश्चिम बङ्गाल — PIN 711202; फोन +91-33-2654-5700; ईमेल mail@rkmm.org (आधिकारिक-स्रोत)
हवाई अड्डा
नेताजी सुभाष चन्द्र बोस अन्तर्राष्ट्रीय हवाई अड्डा कोलकाता (CCU) — ~16-20 किमी (स्रोत-असम्मति)
रेलवे
बेलूर मठ रेलवे स्टेशन (कोलकाता-उप-नगर रेलवे; पैदल-दूरी); हावड़ा जङ्क्शन (HWH) ~6.6-7 किमी
बस-स्टैण्ड
बेलूर मठ बस-स्टैण्ड (मठ-समीप); WBTC नियमित-बस-सेवा
उत्तम ऋतु
श्री रामकृष्ण जन्म-तिथि-पूजा 19 फरवरी 2026 (वार्षिक-शिखर); विवेकानन्द-जयन्ती 12 जनवरी (राष्ट्रीय युवा दिवस); क्रिसमस ईव 24 दिसंबर (विवेकानन्द-अद्वितीय); दुर्गा पूजा + कुमारी पूजा 11-19 अक्टूबर 2026; कल्पतरु दिवस 1 जनवरी; शीत-मासों (नवंबर-फरवरी) में कोलकाता-यात्रा-आरामदायक; पावस-ऋतु में चक्रवात-सम्भावना
प्रबन्धन
रामकृष्ण मठ (मठ-संन्यासी-संगठन) + रामकृष्ण मिशन (सेवा-संगठन; 1897-स्थापित); दोनों जुड़वा-संगठन बेलूर मठ-मुख्यालय-शासित; वर्तमान-अध्यक्ष श्रीमत् स्वामी गौतमानन्द जी महाराज (17वें अध्यक्ष; कार्यभार 24 अप्रैल 2024 — पूर्व-अध्यक्ष स्वामी स्मरणानन्द-26 मार्च 2024-निधन-पश्चात्)
वेबसाइट
https://belurmath.org
0.5 किमीBelur Math Railway Station
7 किमीHowrah Junction
4.8 किमीDakshineswar Metro
7 किमीKolkata centre
18 किमीCCU Airport
240 किमीTarapith
100 किमीKamarpukur
बेलूर मठ — दर्शन, आरती, इतिहास एवं यात्रा | Pauranik | Pauranik