ॐ नमः शिवाय  |  जय श्री राम  |  हरे कृष्ण
📿
धर्म-संबंधी शंका हो? शास्त्रों में उत्तर है।
पौराणिक प्रश्नोत्तरी — वेद, पुराण और तंत्र-शास्त्रों से प्रमाणित उत्तर, सरल हिंदी में
सभी प्रश्न देखें →
दशमहाविद्या📜 तंत्र शास्त्र, शोध: Wikipedia Hindi, Webdunia, अमर उजाला, DrikPanchang, Mahakavya, IndianStates2 मिनट पठन

दस महाविद्याओं के नाम और उनकी साधना का क्रम क्या है?

संक्षिप्त उत्तर

10 नाम: काली→तारा→षोडशी→भुवनेश्वरी→छिन्नमस्ता→भैरवी→धूमावती→बगलामुखी→मातंगी→कमला। काली कुल: काली/तारा/भुवनेश्वरी/छिन्नमस्ता। श्री कुल: शेष 6। उग्र/सौम्य/सौम्य-उग्र 3 श्रेणी (Webdunia)।

📖

विस्तृत उत्तर

दश महाविद्या = देवी पार्वती के 10 तांत्रिक रूप (शोध — 6+ sources verified):

10 नाम और क्रम

| क्रम | महाविद्या | बीज मंत्र | दिशा | सिद्धि |

|------|-----------|-----------|------|--------|

| 1 | काली | क्रीं | उत्तर | काल पर विजय, मोक्ष |

| 2 | तारा | ॐ ह्रीं स्त्रीं हुं फट | उत्तर | वाक् सिद्धि, मोक्ष |

| 3 | षोडशी (त्रिपुर सुंदरी) | ऐं ह्रीं श्रीं | ईशान | धन, ऐश्वर्य, सौंदर्य |

| 4 | भुवनेश्वरी | ह्रीं | पश्चिम | संतान, अभय, सिद्धि |

| 5 | छिन्नमस्ता | श्रीं ह्रीं ऐं | पूर्व | चिंता मुक्ति, वैराग्य |

| 6 | त्रिपुर भैरवी | ह्सौः | दक्षिण | बंधन मुक्ति |

| 7 | धूमावती | धूं | पूर्व | शत्रु नाश |

| 8 | बगलामुखी | ह्लीं | दक्षिण | स्तंभन, शत्रु वाक् बंद |

| 9 | मातंगी | ह्रीं ऐं | वायव्य | वाक् सिद्धि, कला |

| 10 | कमला | ॐ श्रीं | नैऋत्य | धन, लक्ष्मी स्वरूप |

दो कुल (IndianStates/Wikipedia verified)

  • काली कुल: काली, तारा, भुवनेश्वरी, छिन्नमस्ता।
  • श्री कुल: षोडशी, बगलामुखी, भैरवी, कमला, धूमावती, मातंगी।

तीन श्रेणी (Webdunia verified)

  • उग्र: काली, छिन्नमस्ता, धूमावती, बगलामुखी।
  • सौम्य: त्रिपुर सुंदरी, भुवनेश्वरी, मातंगी, कमला।
  • सौम्य-उग्र: तारा, भैरवी।

संस्कृत श्लोक: 'काली तारा महाविद्या षोडशी भुवनेश्वरी। भैरवी छिन्नमस्ता च विद्या धूमावती तथा। बगला सिद्धि विद्या च मातंगी कमलात्मिका। एता दश महाविद्याः सिद्धि विद्याः प्रकीर्तिताः॥'

📜
शास्त्रीय स्रोत
तंत्र शास्त्र, शोध: Wikipedia Hindi, Webdunia, अमर उजाला, DrikPanchang, Mahakavya, IndianStates
क्या यह उत्तर उपयोगी था? इसे अपने प्रियजनों के साथ साझा करें

🏷 सम्बंधित विषय

दस महाविद्यानामक्रमसाधनाशक्ति

इसी विषय के अन्य प्रश्न

📚

विस्तार से पढ़ें

इस विषय पर हमारे विस्तृत लेख और मार्गदर्शिकाएँ

दस महाविद्याओं के नाम और उनकी साधना का क्रम क्या है — शास्त्रों के अनुसार

पौराणिक पर आपको दशमहाविद्या से जुड़े प्रमाणिक प्रश्न-उत्तर मिलेंगे। यह उत्तर तंत्र शास्त्र, शोध: Wikipedia Hindi, Webdunia, अमर उजाला, DrikPanchang, Mahakavya, IndianStates पर आधारित है। अन्य प्रश्नों के लिए प्रश्नोत्तरी पृष्ठ देखें।