ॐ नमः शिवाय  |  जय श्री राम  |  हरे कृष्ण
📿
धर्म-संबंधी शंका हो? शास्त्रों में उत्तर है।
पौराणिक प्रश्नोत्तरी — वेद, पुराण और तंत्र-शास्त्रों से प्रमाणित उत्तर, सरल हिंदी में
सभी प्रश्न देखें →
तंत्र प्रतीक📜 वैदिक+तांत्रिक+बौद्ध तंत्र1 मिनट पठन

तांत्रिक साधना में वज्र का प्रतीकात्मक अर्थ क्या है?

संक्षिप्त उत्तर

अविनाशी (हीरा=आत्मा), इंद्र शस्त्र (अज्ञान नाश), सुषुम्ना (कुंडलिनी मार्ग), बौद्ध वज्रयान (शून्यता+करुणा), अचूक शक्ति। वज्रासन = दृढ़ता।

📖

विस्तृत उत्तर

वज्र = बहुस्तरीय प्रतीक:

  1. 1अविनाशी: वज्र = हीरा = अविनाशी = आत्मा/ब्रह्म। 'वज्र जैसा दृढ़ = साधक संकल्प।'
  2. 2इंद्र शस्त्र: वैदिक — इंद्र = वज्रधारी। वृत्र वध = अज्ञान/बाधा नाश।
  3. 3सुषुम्ना: कुछ तंत्र: वज्र = सुषुम्ना नाड़ी (रीढ़) — कुंडलिनी मार्ग।
  4. 4बौद्ध तंत्र: वज्रयान = 'वज्र + यान' = हीरा मार्ग। वज्र = शून्यता + करुणा।
  5. 5शक्ति: वज्र = अचूक शक्ति — बाधा भेदन।

तांत्रिक: वज्र मुद्रा, वज्रासन = दृढ़ता + अविनाशी संकल्प।

📜
शास्त्रीय स्रोत
वैदिक+तांत्रिक+बौद्ध तंत्र
क्या यह उत्तर उपयोगी था? इसे अपने प्रियजनों के साथ साझा करें

🏷 सम्बंधित विषय

वज्रप्रतीकात्मकअर्थतंत्रइंद्र

इसी विषय के अन्य प्रश्न

📚

विस्तार से पढ़ें

इस विषय पर हमारे विस्तृत लेख और मार्गदर्शिकाएँ

तांत्रिक साधना में वज्र का प्रतीकात्मक अर्थ क्या है — शास्त्रों के अनुसार

पौराणिक पर आपको तंत्र प्रतीक से जुड़े प्रमाणिक प्रश्न-उत्तर मिलेंगे। यह उत्तर वैदिक+तांत्रिक+बौद्ध तंत्र पर आधारित है। अन्य प्रश्नों के लिए प्रश्नोत्तरी पृष्ठ देखें।