ॐ नमः शिवाय  |  जय श्री राम  |  हरे कृष्ण

न्यास — प्रश्नोत्तरी

शास्त्रों और पुराणों पर आधारित प्रामाणिक प्रश्न-उत्तर — कुल 7 प्रश्न

🔍
मंत्र जप विधि

मंत्र जप में मातृका न्यास कैसे करें?

50 संस्कृत अक्षर (अ→क्ष) शरीर पर। 16 स्वर = मस्तक→मुख, 34 व्यंजन = कंठ→पैर। बोलें + स्पर्श। तांत्रिक = अनिवार्य। सामान्य = करन्यास/अंगन्यास पर्याप्त। गुरु उत्तम।

मातृकान्यासवर्णमाला
मंत्र जप विधि

मंत्र जप से पहले न्यास विधि कैसे करें?

शरीर अंगों पर मंत्राक्षर स्थापना। करन्यास (5 अंगुली+करतल), अंगन्यास (6 अंग), मातृका (वर्णमाला)। शरीर = मंत्रमय। सरल: 'ॐ' 3 बार + ध्यान = पर्याप्त।

न्यासविधिजप
मंत्र जप विधि

मंत्र जप में षडंग न्यास की विधि क्या है?

6 अंग: हृदय(नमः), शिर(स्वाहा), शिखा(वषट्), कवच(हुं), नेत्र(वौषट्), अस्त्र(फट्)। '[बीज] + अंग + suffix।' विनियोग बाद, जप पहले। अनुष्ठान = अनिवार्य।

षडंगन्यास6 अंग
तंत्र शास्त्र

तंत्र में न्यास क्रिया का क्या उद्देश्य है?

न्यास = शरीर में देवता/मंत्र स्थापना। उद्देश्य: शरीर=मंदिर ('देहो देवालयः'), देवता तादात्म्य ('सारुप्यं याति'), शुद्धि, सुरक्षा कवच, एकाग्रता। 16+ प्रकार। विस्तृत: Q642 देखें।

न्यासक्रियाउद्देश्य
तंत्र साधना

तंत्र में मातृका न्यास क्या होता है?

50 अक्षर (अ→क्ष) शरीर पर। 16 स्वर = मस्तक→मुख, 34 व्यंजन = कंठ→पैर। काली मुंडमाला = 50 = मातृका। शरीर = देवीमय। तांत्रिक अनिवार्य। गुरु।

मातृकान्यासवर्णमाला
तंत्र साधना

तंत्र में शरीर को देवालय कैसे बनाएं

शरीर = देवालय (कुलार्णव तंत्र: 'देहो देवालयः')। विधि: (1) न्यास — शरीर पर मंत्र आरोपण (कर/अंग/मातृका)। (2) भूतशुद्धि — पंचतत्व शुद्धि (लं/वं/रं/यं/हं)। (3) चक्र जागृति — 7 चक्र = 7 कक्ष, कुण्डलिनी ऊर्ध्वगमन। (4) प्राणायाम + बन्ध। (5) सात्विक आहार-विहार। गुरु दीक्षा अनिवार्य।

तंत्रशरीरदेवालय
तंत्र पूजा

तंत्र साधना में पूजा कैसे करें?

तंत्र पूजा: स्नान → मंत्र न्यास (शरीर पर अक्षर) → भूत शुद्धि (देव-शरीर धारण) → प्राण प्रतिष्ठा → षोडशोपचार → मंत्र जप → समर्पण। विशेषता: तंत्र में 'सोऽहम् भावना' — स्वयं को देव मानकर पूजा।

पूजा विधिषोडशोपचारन्यास

सनातन धर्म प्रश्नोत्तरी — शास्त्रीय ज्ञान

पौराणिक प्रश्नोत्तरी पर आपको हिंदू धर्म, वेद, पुराण, भगवद गीता, रामायण, महाभारत, पूजा विधि, व्रत-त्योहार, मंत्र, देवी-देवताओं और सनातन संस्कृति से जुड़े सैकड़ों प्रश्नों के प्रामाणिक उत्तर मिलेंगे। प्रत्येक उत्तर शास्त्रों और प्राचीन ग्रंथों पर आधारित है। किसी भी प्रश्न पर क्लिक करें और विस्तृत, प्रमाणित उत्तर पढ़ें।